Natuur- en wildlifefotograaf Javier Milla bespreekt apparatuur en technieken voor macrofotografie.

“Macrofotografie is een van de meest dankbare specialismen, omdat het bijna overal en met bijna alles kan worden gedaan”, begint Javier Milla, een fotograaf uit Spanje.

Macrofotografie biedt Javier eindeloze mogelijkheden om een ​​breed scala aan onderwerpen te fotograferen, maar ook een manier om de wereld door een compleet andere lens te bekijken. Het stelt hem en zijn publiek in staat om de natuurlijke wereld om ons heen van heel dichtbij te bestuderen.

“We kunnen er details mee vastleggen van objecten en dieren die we normaal niet met het blote oog kunnen zien”, zegt hij enthousiast.

Eindeloze mogelijkheden

Macrofotografie is een breed genre, waarbij het gaat om de manier waarop je je onderwerp presenteert, en niet zozeer het onderwerp zelf. Voor Javier, een natuurfotograaf, biedt macrofotografie eindeloze mogelijkheden om zowel flora als fauna te verkennen.

“Het grote voordeel van macrofotografie in de natuur is dat je, in vergelijking met andere soorten fotografie, niet zo afhankelijk bent van oncontroleerbare factoren”, legt hij uit. “Wind kan een probleem zijn, hoewel het beheersbaar is. Maar je kunt het omgevingslicht aanpassen met reflectoren, flitsers en LED-lampen.

“Daarom kun je in de natuur binnen een paar vierkante meter, op elk moment van de dag en in veel verschillende omgevingen macrofotografie beoefenen.”

Macrofoto’s vormen in dat opzicht een intrigerende eerste kennismaking met natuurfotografie, omdat er veel minder externe factoren zijn om rekening mee te houden en er talloze onderwerpen te vinden zijn, zelfs in je eigen tuin of het plaatselijke park.

“Gezien hun overvloed, uniekheid en schoonheid starten bijna alle beginnende macrofotografen met het fotograferen van insecten”, merkt Javier op. “Het is meestal geen probleem om ze vast te leggen terwijl ze stilzitten, vooral in de vroege ochtenduren, door de lage temperaturen. Je moet ze gewoon rustig benaderen zonder plotselinge bewegingen te maken en idealiter kijk je daarbij door de zoeker van de camera. Voor hen betekenen twee starende ogen, zo dichtbij, vaak dat het een roofdier is.

“Insecten in vlucht zijn iets moeilijker vast te leggen, maar het is een kwestie van geduld, doorzettingsvermogen en het gebruik van apparatuur met een goede autofocus.”

Apparatuur voor macrofotografie

“Voor mijn macrofoto’s gebruik ik de FUJIFILM X-H2S in combinatie met de FUJINON XF80mmF2.8 R LM OIS WR Macro en, afhankelijk van het onderwerp, één of twee tussenringen”, beschrijft Javier. “Met de onderwerpdetectie van de camera ingesteld op vogelmodus en zelfs vergrendeling op hun ogen, detecteert hij perfect insecten, wat het proces om goed scherpgestelde foto’s te maken sterk vereenvoudigt. Bij statische onderwerpen gebruik ik normaal gesproken echter handmatige scherpstelling.

“Bij macrofotografie zoeken we meestal naar de grootst mogelijke scherptediepte, maar door gebruik te maken van het F2.8-diafragma van de XF80mmF2.8 Macro-lens kun je foto’s maken waarbij je alleen scherpstelt op het specifieke punt van het gefotografeerde onderwerp dat je wil benadrukken”, voegt hij eraan toe.

Voor veel onderwerpen is een correct ingestelde camera en een geschikte lens het enige wat je nodig hebt om prachtige close-ups te maken.  Maar om gebruik te kunnen maken van geavanceerdere technieken neemt Javier een paar extra hulpmiddelen mee.

“Belichting is belangrijk voor dit soort fotografie”, merkt hij op. “Voor zover ik heb kunnen testen, is een continu LED-ringlicht de beste optie. Als er meer nodig is, kan dit gecombineerd worden met een flitser en diffuser om reflecties te voorkomen. De flitser kan dan in de handmatige modus met een zeer laag vermogen worden gebruikt, zodat de beweging wordt bevroren zonder dat de flits te opvallend op het onderwerp is.”

Focus stacking

Voor die gevallen waarin Javier zijn scherptediepte wil maximaliseren, zorgt focus stacking ervoor dat alle aspecten van zijn onderwerp scherp blijven.

“Er zijn verschillende technieken om dit te doen, maar met de bracketing-functie (BKT Focus) van de FUJIFILM X-H2S zijn geen externe accessoires nodig”, legt Javier uit.

“We kunnen het aantal foto’s en het interval programmeren, zodat de camera 60, 120 of meer foto’s maakt, waarbij de scherpstelling varieert van het minimale scherpstelpunt tot oneindig.” Deze worden vervolgens samengevoegd, of gestapeld, tot één foto met behulp van naverwerkingssoftware.

“In deze foto’s is belichting cruciaal. Spotlights en flitsers, of een combinatie van beide, benadrukken texturen en de belangrijkste delen van het onderwerp. Om bijvoorbeeld de onderkant te benadrukken, is de volgende foto met de kever op een transparant acrylblad gemaakt met een flitser die eronder is geplaatst.

Verborgen details

Voor personen die liever niet te dicht bij insecten komen, wijst Javier erop dat ondernemende fotografen ook in het plantenrijk een overvloed aan onderwerpen kunnen vinden.

“Afhankelijk van de tijd van het jaar bieden planten en bloemen een uitstekend en bijna grenzeloos onderwerp voor macrofotografie”, beschrijft hij. “Wilde orchideeën bloeien aan het einde van de winter. Dit is één van mijn favoriete soorten om te fotograferen vanwege hun verscheidenheid, schoonheid en unieke vormen, zowel individueel als in zijn geheel.

“Ze groeien echter alleen op zeer specifieke locaties, en soms moet je lange afstanden afleggen om de specifieke soort te vinden die je zoekt.”

Ook als je macrofotografie wilt uitproberen zonder al te ver te reizen, hoef je niet kieskeurig te zijn in je onderwerpkeuze. Sterker nog, zoals Javier onthult, de schoonheid van macrofotografie schuilt vaak in het opmerken van details die in het dagelijks leven over het hoofd worden gezien.

“Naast orchideeën en andere bloeiende planten kan bijna elke plant, hoe klein of gewoon ook, interessante foto’s opleveren. Maar meestal moet je er echter op voorbereid zijn om je handen vuil te maken en tijd op de grond door te brengen.”