Ulice małych miast

Poza zgiełkiem wielkich miast, fotografowanie ulic wiąże się ze specyficznymi wyzwaniami – ale mimo to jest w pełni godne uwagi, mówi Brian Lloyd Duckett. Artysta dzieli się swoimi tajnikami tworzenia fascynujących zdjęć w dowolnym miejscu.

Często uważa się, że zdjęcia mogą być tylko tak atrakcyjne, jak fotografowany obiekt, ale tak naprawdę ten stereotyp podważa umiejętności fotografa. Aparat to granica, na której spotykają się intencje i możliwości. Choć nie zawsze równe, te dwa aspekty tworzenia zdjęć pozostają w stałej równowadze.

Bardziej niż niejeden inny rodzaj, fotografia uliczna niesie ze sobą oczekiwania związane z konkretną scenerią. Wyobraź sobie strzeliste budynki wielkiej metropolii poprzecinane płynnym ruchem pieszych. Innymi słowy, życie miejskie.

Taki klimat to nic nowego dla uznanego profesjonalisty, Briana Lloyda Ducketta. Jest jednak przekonany, że przejmujące momenty codzienności dzieją się wokół nas, w każdym miejscu. Co więcej, wie jak je znaleźć.

„Absolutnie zgadzam się z tym, że w środowisku małych miast fotografia uliczna jest bardziej złożona. To fakt” — zaczyna Brian.

„Po pierwsze, brakuje pewnych wątków tematycznych. Co za tym idzie, łatwo dać się wciągnąć w dokumentowanie prozaicznych scen, takich jak człowiek przechodzący przez ulicę z psem, albo uliczny muzyk grający na trąbce.

„Po drugie, fotografując w małym miasteczku często ma się spotęgowane poczucie dyskomfortu. Stosunek ludzi jest mniej kosmopolityczny, a osoby z aparatem to mniej powszechny widok. Czujemy, że wyróżniamy się bardziej niż w rzeczywistości”.

Tak więc, po nakreśleniu trudności – wraz z mocnym zapewnieniem, że nie świadczą one o twoich kompetencjach jako twórcy – jak można je przezwyciężyć? Zdaniem Briana jednym z ważnych kroków jest przeformułowanie wizji.

„Musimy realistycznie podchodzić do tego, co możliwe” – zauważa. „Nie spodziewaj się, że za każdym rogiem znajdziesz możliwości podobne do Winogranda, bo ich tam nie będzie. Zamiast tego skup się na tego rodzaju obrazach ulicznych, które bazują na świetle, formie lub kolorze. Skoncentruj się na estetyce, czyli materiale, który można znaleźć właściwie wszędzie.

„Możemy też zgłębić tę interesującą przestrzeń, w której ulica spotyka się z dokumentem” – kontynuuje Brian. „Wystarczy popatrzeć na wspaniałą pracę amerykańskiego fotografa ulicznego Marka Cohena, wykonaną w małym miasteczku Wilkes-Barre w Pensylwanii. Cohen urodził się i wykonał tam większość swoich prac”.

Lokalne wydarzenia idealnie pasują do stylu Briana. Nawet w małych społecznościach możesz zobaczyć zaskakującą frekwencję i szersze możliwości fotograficzne.

„Wystarczy wybrać się na wiejskie festyny, pokazy, targowiska, festiwale czy lokalne protesty” – mówi. „W większości miast przez cały rok odbywają się różnego rodzaju wydarzenia, które można fotografować w sposób spontaniczny, lub które mogą dać ci materiał na większy projekt”.

Nauczony wieloletnim doświadczeniem podkreśla również wagę chwytania tego, co tu i teraz. W fotografii ulicznej chodzi o uchwycenie ulotnych chwil, ale równie łatwo jest idealizować minione lata. Chodzi o to, że migawki historii widziane poprzez obrazy innych są nowatorskie, ale tak samo stanie się z naszymi własnymi zdjęciami z upływem czasu.

„Omówiłem już wcześniej ideę bycia twórcą historii na przykładzie Joela Meyerowitza” – podkreśla Brian. „Wszyscy chcielibyśmy mieć dostęp do wspaniałych scen ulicznych w Rzymie z lat pięćdziesiątych, Nowym Jorku z lat sześćdziesiątych, czy powiedzmy Tokio z lat osiemdziesiątych – ale tak nie jest. Zdjęcia, które wykonujemy, składają się na fotograficzną historię świata, choć sceny te wydają się teraz zupełnie zwyczajne. Osobiście uważam, że nie ma absolutnie żadnego sensu próbować powielać wielkich dzieł sprzed 50 lat. Po co próbować wracać do dawno zakończonej rozmowy?”

Podobnie jak w przypadku fotografii ulicznej w mieście, uczucie dyskomfortu podczas fotografowania w miejscu publicznym z czasem maleje. Naturalną cechą człowieka jest dostosowywanie się do praktycznie każdego nowego doświadczenia. Niemniej jednak Brian odkrył kilka sposobów na przyspieszenie tego procesu.

„Pomyśl o tym, że chcesz być znany” – mówi. „Nie ukrywaj się. Bądź otwarty i pewny tego, co robisz. Może nawet wywołasz trochę zamieszania. Kiedy ludzie wykażą zainteresowanie tym, co robisz, bądź otwarty, zrelaksowany i przyjazny. Robienie zdjęć po kryjomu może wydawać się dziwne, dlatego nie chowaj się za swoim aparatem. Doceniaj ludzi, uśmiechaj się do nich, rozmawiaj o tym, co robisz. Zaufaj mi, każdy, kto stosuje takie podejście, będzie miał znacznie bardziej pozytywne i przyjemne doświadczenie”.

Wybór odpowiedniego aparatu i obiektywu jest również kluczowy z powodów wykraczających poza jakość obrazu i możliwości techniczne. Cała seria X jest kompaktowa, ale wybrane modele doskonale sprawdzą się w ulicznych klimatach. Dla Briana aparat kompaktowy ze stałoogniskowym, niewymiennym obiektywem FUJIFILM X100V to optymalny wybór dla osób, które czują się niekomfortowo, kiedy zbyt długo zwracają na siebie uwagę.

„Nie chcesz wyglądać jak zawodowy fotograf. Mając zestaw, który wtapia się w otoczenie, będziesz wyglądać bardziej jak turysta, co dla ludzi jest o wiele mniej niepokojące. Kiedy pracuję z FUJIFILM X100V, nikt mnie nie zauważa”.

Na zakończenie Brian przypomina, że warto poświęcić czas i wysiłek na fotografię uliczną, nawet poza idealną scenerią.

„Nie rezygnuj z tego” – podsumowuje. „Jest tylu twórców, którzy się w tym odnajdują, więc nie ma absolutnie żadnego powodu, aby tak nie miało być w Twoim przypadku. Ruszaj na miasto, wypróbuj te techniki, a odkryjesz, że świetna fotografia uliczna jest możliwa praktycznie wszędzie”.