Fine art-straatfotografe Nina Papiorek legt uit hoe geometrische gebouwen de basis vormen van haar foto’s
“Wat als een rode draad door al mijn foto’s loopt, is een minimalistische benadering”, begint Nina Papiorek, een Duitse fotografe wier beelden eenzame menselijke figuren combineren met imposante architecturale structuren. “Ik hou van strakke, heldere beelden waarbij mijn oog direct naar het hoofdonderwerp wordt geleid en nergens door wordt afgeleid.
“Het is een mix van straat-, architectuur- en stadsfotografie. Mijn stemming bepaalt welk genre meer ruimte krijgt. De afgelopen jaren heb ik me echter vooral toegelegd op straatfotografie, wat in mijn wereld sterk gebaseerd is op lijnen en vormen.
“Ik gebruik graag architecturale achtergronden of minimalistische patronen, waarbij ik werk met hoofdlijnen en eenzame mensen in hun stedelijke omgeving integreer.”
Een gevoel van ruimte vinden
Nina begon als een hobbyist met een focus op reisfotografie en probeerde later de kunst te ontdekken in haar meer directe omgeving. “Ik begon met het fotograferen van de industriële cultuur in mijn geboortestad, een gebied dat werd gedomineerd door mijnbouw,” herinnert ze zich.
“Ik werd geleidelijk aangetrokken tot ‘mooiere’ motieven, voordat ik jarenlang landschapsfotografie deed, voornamelijk met lange belichtingen. Dit is vandaag de dag nog steeds een grote passie van me: ik vind het bevrijdend om minutenlang te luisteren naar de golven die op de zee beuken terwijl ik een beeld vastleg. Het was ook een goede training om geduld te oefenen,” voegt ze eraan toe.
Met haar eigen ontwikkelende stijl keerde Nina terug naar het fotograferen van stedelijke landschappen, waarbij ze ontdekte hoe belangrijk het is om een gevoel van plaats over te brengen.
“Aan een goede foto kun je altijd zien dat de fotograaf erbij was; niet alleen fysiek, maar met geest en begrip, ondergedompeld in de scène,” verklaart Nina. “Een goede foto triggert iets in mij; een emotie, het verlangen om er steeds weer opnieuw naar te kijken.
“Het kan esthetisch mooi zijn door zijn eenvoud, of de kijker een verhaal vertellen door zijn complexiteit. Iedereen die naar een foto kijkt, brengt een andere rijkdom aan ervaringen, een voorgeschiedenis en een eigen emotionele wereld mee; foto’s hebben dus verschillende effecten.
“Over het algemeen werkt een foto voor mij alleen in zijn geheel,” merkt ze op. “Hoe meer dingen bij elkaar passen, hoe coherenter het wordt als emotionele trigger.”
Een stijl creëren
Terwijl de meeste architectuurfotografie zich puur richt op de geometrie van gebouwen, laten Nina’s foto’s vaak de wisselwerking zien tussen de bebouwde ruimte en de mensen die er wonen. “Architecturale elementen dienen meer als achtergrond,” legt ze uit. “Zij vormen het kader voor mijn hoofdpersonen, want de menselijke factor speelt een grote rol in mijn foto’s.
“Aan de ene kant helpen mensen natuurlijk om verhoudingen te illustreren, maar aan de andere kant – en in het beste geval – kunnen ze de kijker ook een verhaal vertellen en ruimte geven voor persoonlijke interpretatie.
“Mijn foto’s kunnen je misschien aan het denken zetten over onze rol in de omgeving die we zelf hebben gecreëerd. Hebben mensen een ruimte gemaakt waar ze niet meer in passen? Is de mens nu te klein voor een wereld die hij heeft ontworpen?”
Nina combineert architectuur- en straatfotografie en hanteert een puristische benadering van beide disciplines. “Ik vind het belangrijk om te benadrukken dat mijn werken allemaal onbevangen zijn,” merkt ze op. “Ik ontmoet mijn hoofdpersonen puur toevallig op straat en deze mensen spelen de doorslaggevende rol in mijn beelden.
“Dit is gebaseerd op mijn grote liefde voor straatfotografie. Geënsceneerde foto’s doen me niets; ze missen een zekere authenticiteit. Ik vind het leuk om hard te moeten werken om iets te bereiken waar ik dan met trots naar kan kijken.”
Veel van Nina’s werk wordt gekenmerkt door een monochrome presentatie. “Zwart-wit fotografie benadrukt het minimalistische idee,” vervolgt ze. “Al van mijn begindagen als fotografe ben ik hieraan verslaafd: niets leidt af, alles wordt teruggebracht tot de essentie.”
De beste uitrusting voor architectuurfotografie
Nina wil haar foto’s afdrukken, dus geeft ze de voorkeur aan een grote sensorgrootte voor optimale details. “Voor mij eindigt het proces pas wanneer ik een hoogwaardige fine art print in mijn hand houd,” legt ze uit.
“Ik werk met zowel X Series- als GFX systeem-camera’s. Mijn FUJIFILM X-H2 charmeert me met zijn compactheid, snelheid en de enorme resolutie en kwaliteit voor een APS-C sensor. Als je veel reist, wil je elke gram gewicht besparen, dus vaak kies ik voor de X-H2.”
Als de ruimte in de tas niet beperkt is, ruilt Nina de 40.2-megapixel X-H2 in voor een 102-megapixel GFX-sensor. “Ik heb mijn hart verloren aan de GFX! Zij is de baas in mijn cameratas,” roept Nina uit. “Er gaat niets boven die opwindende beeldkwaliteit wanneer je op slechts centimeters afstand van een grote print aan de muur staat en de kleinste tinten, nuances en details ontdekt.
“Dit is een passie die je moet ervaren en beleven om het te begrijpen. Ik gebruik een FUJIFILM GFX100S II en deze camera geeft mij het gevoel van voldoening.”
Om haar opties bij het kadreren van contrasterende scènes te maximaliseren – en er tegelijkertijd voor te zorgen dat ze die zo belangrijke sensorgrootte optimaal benut – neemt Nina voor elke camera een kleine selectie zoomlenzen mee.
“Bij beide systemen gebruik ik momenteel alleen zoomlenzen,” merkt ze op. “Aan de ene kant geeft dit me de grootst mogelijke flexibiliteit, maar aan de andere kant zorgt het ervoor dat ik mijn bagage relatief klein kan houden.”
Met een selectie die varieert van ultra-groothoek tot telefoto op elk formaat, houdt Nina graag haar opties open bij het samenstellen van een foto. Wanneer ze met de X-H2 werkt, gebruikt ze de FUJINON XF8-16mmF2.8 R LM WR, XF16-55mmF2.8 R LM WR en XF50-140mmF2.8 R LM OIS WR. Met de GFX gebruikt ze de GF20-35mmF4 R WR, GF32-64mmF4 R LM WR en de GF100-200mmF5.6 R LM OIS WR. “Met drie lenzen per systeem ben ik volledig uitgerust om aan mijn behoeften te voldoen”, zegt ze.
Een frame vinden
Bij het zoeken naar visuele interesse in bebouwde gebieden werkt Nina liever instinctief en ontdekt ze op haar ontdekkingstocht waardige onderwerpen.
“Ik loop graag spontaan door de stad op zoek naar achtergronden, herhalende patronen of een boeiende lichtinval,” zegt Nina. “Vooral op onbekende plekken voel ik me zeer geïnspireerd door het vreemde en onbekende, waarbij ik omstandigheden opmerk die ik thuis in het dagelijks leven over het hoofd zou zien.”
Dat wil niet zeggen dat er geen voorbereiding nodig is. “Ik vind mijn settings vaak bij bekende gebouwen, dus ik doe van tevoren onderzoek,” merkt ze op. “Wanneer ik op reis ga, heb ik meestal een plan op zak om me te helpen als mijn creativiteit even niet mee werkt of me in de steek laat. Zulke situaties komen voor. Na een lange periode van anticipatie kom je eindelijk aan op je bestemming en plotseling doen je voeten pijn, is het veel te warm of voldoen de foto’s die je tot dan toe hebt gemaakt niet. Mijn humeur kan snel omslaan in die situaties,” lacht ze.
“In dat soort gevallen gebruik ik mijn plan als leidraad en weet ik welke plek waarschijnlijk mijn creativiteit weer zal opwekken. Maar ik denk niet van tevoren na over welke foto daar zou kunnen worden gemaakt; vanuit welke hoek van het plein hij zal worden gemaakt of hoe het resultaat er precies uit moet zien. Ik ga dan ook graag volledig onbevooroordeeld naar een plek toe.”
Als Nina eenmaal een idee heeft, wil ze de impact van een gebouw vergroten door het profiel van het gebouw in het frame te maximaliseren. “Om het minimalisme van een scène te versterken, gebruik ik vaak een randloze weergave van het bouwwerk, zodat je niet kunt zien of een gebouw aan de rand van de foto eindigt,” legt ze uit. “Hierdoor raakt de kijker in eerste instantie in de war door de afmetingen en vindt hij het wat moeilijker om ze te plaatsen.
“Bovendien speelt de exacte uitlijning van lijnen een grote rol. Ik probeer convergerende verticalen, die snel opduiken in architectuurfoto’s, volledig te vermijden en elimineer ze in de nabewerking. Dit is zeker een kwestie van persoonlijke smaak, maar voor mij benadrukken het parallellisme van lijnen en de correcte uitlijning de orde en netheid van een scène.
“Soms zijn het ook de kleine dingen. Bijvoorbeeld wanneer een lijn precies in de hoek van het frame eindigt. Ook al is het niet zo belangrijk voor het effect van de foto, voor mij persoonlijk is het de kers op de taart – ik geniet altijd van dat soort details.”
Kleuren en contrast
Nina’s suggestieve gebruik van heldere highlights en donkere schaduwen zijn kenmerkend voor haar beelden. “Licht en schaduw zijn altijd doeltreffend om een compositie extra diepte en lagen te geven en meer driedimensionaal te laten lijken,” merkt ze op.
Hoewel bepaalde soorten belichting gunstiger zijn voor deze look, biedt volgens Nina elke verandering in omstandigheden een nieuwe kans om een beeld vast te leggen. “Wanneer de zon fel is, zijn het de lange schaduwen van gebouwen; wanneer het regent, is het een voorbijganger met een paraplu,” merkt ze op. “Het laatste waar ik me zorgen over maak in mijn leven is het weer.”
Voor haar monochrome werk helpen de FUJIFILM filmsimulaties de gewenste esthetiek te creëren. “Ik werk altijd met een preview in kleur op mijn camera, ook al is mijn werk grotendeels zwart-wit. Ik kan niet echt uitleggen waarom,” zegt Nina. “Ik gebruik een verfijnde filmsimulatie van ETERNA Bleach Bypass om een betere indruk te krijgen van de scène op het scherm.”
De foto’s zwart-wit maken en het contrast aanpassen gebeurt allemaal in de bewerkingsfase. “Dit maakt deel uit van mijn nabewerkingsproces,” legt Nina uit. “Ik bewerk het RAW-bestand tot in detail. Ik ben absoluut obsessief met toonwaarden en hecht er veel belang aan om tijdens de bewerking het maximale uit mijn foto te halen.”
Als laatste advies voor degenen die geïnteresseerd zijn in architectuurfotografie, geeft Nina het volgende mee:
“Geduld speelt de grootste rol als je geen genoegen wilt nemen met een middelmatige foto. In de loop der jaren heb ik geleerd om te gaan met het feit dat je niet altijd krijgt waar je van droomt. Maar je moet doorgaan, terug blijven komen en op een gegeven moment word je beloond voor je inspanningen.”
